Nieuw rapport: Menselijke waardigheid in Europa

Toepassing van het begrip menselijke waardigheid binnen Europa

De term ‘menselijke waardigheid’ speelt een belangrijke rol in Europese verdragen, wet- en regelgeving en ethisch geladen maatschappelijke vraagstukken. Toch blijkt het begrip in de praktijk verre van eenduidig. Mensen geven er uiteenlopende betekenissen en morele invullingen aan, terwijl het begrip grote invloed heeft op publiek debat, rechtspraak en politieke besluitvorming.

In een nieuw rapport analyseert het Lindeboominstituut samen met Juristenvereniging Pro Vita, in opdracht van Sallux, hoe het begrip menselijke waardigheid wordt gebruikt . Het rapport laat zien dat menselijke waardigheid vaak functioneert als fundamenteel normatief uitgangspunt binnen het Europese ethische, juridische en politieke debat, maar dat de concrete invulling sterk verschilt per context en thema.

Onderzoekscoördinator Arthur Alderliesten licht toe: “Arresten van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens en het Hof van Justitie van de Europese Unie laten zien hoe de invulling van het begrip uiteenloopt. De studie maakt dit zichtbaar aan de hand van analyses van uitspraken over abortus, asiel, euthanasie en mensenhandel.”
Vooronderstellingen onder de loep.

Volgens de onderzoekers kan meer inzicht in de verschillende manieren waarop over menselijke waardigheid wordt gesproken bijdragen aan beter wederzijds begrip in maatschappelijke en politieke discussies. “Het rapport pleit daarom voor explicitering van het gehanteerde paradigma. Wanneer duidelijk wordt vanuit welke benadering wordt geredeneerd, kunnen verborgen vooronderstellingen zichtbaar worden en ontstaat ruimte voor dialoog in plaats van polarisatie”, aldus Alderliesten.

Ga naar het rapport.

Begrip bewuster toepassen
Met dit rapport willen Sallux en het Prof. dr. G.A. Lindeboom Instituut bijdragen aan meer helderheid en zorgvuldigheid in het debat over menselijke waardigheid in Europa. Het rapport biedt beleidsmakers, maatschappelijke organisaties, onderzoekers en andere betrokkenen handvatten om het begrip bewuster toe te passen bij ethisch complexe vraagstukken. Alderliesten: “Met dit rapport worden talige handvatten en een moreel kader geboden om elkaar beter te verstaan en dichter bij elkaar te komen.”

Over Sallux
Sallux is een Europees christelijk politiek instituut dat bruggen wil bouwen tussen tegenstellingen en vanuit relationeel denken zoekt naar gezamenlijke oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken. Sallux stimuleert debat, reflectie en beleidsontwikkeling rond thema’s als menselijke waardigheid, politiek, economie en de toekomst van Europa. Als denktank van de Europese christelijke politieke beweging werkt Sallux samen met partners in heel Europa aan onderzoek, ideeën en publicaties vanuit christelijke waarden.

Ga naar het rapport.